Ünsüzlerle ilgili bazı kurallar:
1. Türkçede kelime başında iki ünsüz yan yana bulunmaz. Ancak “bre” ünlemi hariç.

tren, fren, plân, grup, trafik, klan, kral gibi kelimeler Türkçe değildir.

2. Türkçede “m(o)ğ(o)l c(a)f(e)r v(e) j(i)p ş(e)hn(a)z” ünsüzleriyle kelime başlamaz. Bu ünsüzlerle başlayan kelimeler ya Türkçe değildir, ya da Türkçe ise değişime uğramıştır. Hatta “l” ve “r” ile başlayan bazı yabancı kelimeler halk ağzında ünlü türetme yoluyla yerlileştirilmiş; “j” ile başlayan kelimeler de “c” ile telâffuz edilmiştir:

ilimon, ıraf, Iramazan, İrecep, ıradıyo…
candarma, capon, cartiyer…

3. Türkçede “b, c, d, g” ünsüzleriyle kelime bitmez. Ancak anlam farkını belirtmek için “at / ad, ot / od, saç / sac, ilce / ilçe” gibi kelimeler bu ünsüzlerle bitebilir. Burada c ve d sesleri anlam ayırt edici görev yüklenmişlerdir.

Hac, şad, yad gibi bazı kelimeler hariç yabancı kelimelerin son ünsüzleri de bu kurala uyularak sertleştirilmiştir.

sebeb→sebep, kitap→kitap, cild→cilt…

Bu gibi kelimeler ünlüyle başlayan ek aldıklarında sertleşen ünsüzler tekrar yumuşar.

sebep→sebebi, kitap→kitabı, etüt→etüdü, renk→rengi…

4. Türkçede her ünsüz tek harfle gösterilir. Bazı yabancı dillerde “ch, sch, sh” gibi birden fazla harfle karşılanan ünsüzler vardır.

5. “g, k, l ve t” seslerinin ince ve kalın olmak üzere ikişer şekilleri vardır, ama birer harfle karşılanırlar.

alkolü, emlâkçilik,hakikati, helâkimiz, kabulüm, saatte, sadakatten…

Ayrıca;

ÜNSÜZ HARFLERLE İLGİLİ KURALLAR

1. Sert Süreksiz Harflerin Yumuşaması
Süreksiz sert ünsüz harflerle( p, ç, t, k )biten sözcükler, sesli harf veya sesli harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman sonlarındaki sert ünsüz harf yumuşayarak(b, c, d, g, ğ )olur. BU kurala ” sert sesizlerin yumuşaması ” denir.

ÖRNEK:

Çorap + -ın = Çorabın
Sarnıç + -a = Sarnıca
Kağıt + -ın = Kağıdın
Toprak + -a = Toprağın
Denk + -i = Dengi

NOT 1: Tek heceli bazı sözcükler bu kurala uymaz.
ÖRNEK:
Süt, çöp, üst, tek, ak, ip, sırt, sap, kat, üç, saç, aç, suç, et…Yabancı sözcükler bu kurala uymaz.

NOT 2:
ÖRNEK:
Hukuk, millet, illet, saat, … Özel isimlerin yazılışında bu kural geçerli değildir. sadece okunuşunda, söylenişinde geçerlidir.

NOT 3:
ÖRNEK: ” Ahmet’in “ şeklinde yazarız ama, ” Ahmed’in “ şeklinde okur, söyleriz. ( Bu noktaya ‘ özel isimler ‘ konusunda detaylı olarak değineceğiz. Türkçe’de ” p, ç, t, k, s, ş, h, f ” harfleri ile biten sözcüklerden sonra, ” c, d, g ” harfleri ile başlayan ekler gelirse; ekin ilk harfi ” ç, t, k ” olur. Bu kurala yumuşak sessizlerin sertleşmesi, kısaca benzeşme denir.

2. Ünsüzlerin Benzeşmesi
ÖRNEK: Dolap + -cı = Dolapçı
Ağaç + -dan = Ağaçtan
Dost + -ca = Dostça
Tarak + -da = Tarakta
As + -gı = Askı
Koş + -du = Koştu
Sabah + -dan = Sabahtan
Yulaf + -dan = Yulaftan

NOT:
Bileşik sözcüklerde bu kural uygulanmaz.

Yorum Yap

Son Sorular

Puan
257
Soru : Yoldaki Taşı Kaldırdım
Soru Detay : Yoldaki Taşı Kaldırdım sözü mecazmı? Yani mecaz anlamlı bir söz mü?
Puan
208
Soru : Referans Nedir
Soru Detay : anlamı nedir ve sitelerdeki kullanma amacı nedir
Puan
188
Soru : İçtiğimiz su kaç yıl önce oluşmuştur
Soru Detay : yeterince açık
Puan
209
Soru : Masalda gökten üc elma düştü tekerlemesi ile biten bölüme ne ad verilir?
Soru Detay : Cevabi alirsam sevinirim
Puan
183
Soru : Yüklemi durum bakımından tamlayan sözcükler
Soru Detay : sözzcükler neler
Puan
195
Soru : ABC 3 basamaklı sayısının yüzler basamağı 2 arttırılıp birler ve onlar basamağı 3 azaltılırsa
Soru Detay : Şimdiden teşekkür ederim. ABC 3 basamaklı sayısının yüzler basamağı 2 arttırılıp birler ve onlar basamağı 3 azaltılırsa sayı ne olur
Puan
180
Soru : Yazım kurallarına nasıl çalışabilirim
Soru Detay : konu
Puan
172
Soru : Mikroskobun Hikayesi
Soru Detay : ilk kim bulmuştur nasıl bulmuştur bulurken hangi meteryelleri kullanmış gibi vb
Puan
143
Soru : Çıkarcılık Nedir
Soru Detay : ÇIKARLILIK ANLAMI NEDİR VE ÖRNEK VEREBİLİRMİSİNİZ
Puan
537
Soru : Ne Mutlu Türküm Diyene Cümlesinin Öğeleri
Soru Detay : cümlenin öğeyelerini bulunuz
Bi soru sor