Ünsüzlerle ilgili bazı kurallar:
1. Türkçede kelime başında iki ünsüz yan yana bulunmaz. Ancak “bre” ünlemi hariç.

tren, fren, plân, grup, trafik, klan, kral gibi kelimeler Türkçe değildir.

2. Türkçede “m(o)ğ(o)l c(a)f(e)r v(e) j(i)p ş(e)hn(a)z” ünsüzleriyle kelime başlamaz. Bu ünsüzlerle başlayan kelimeler ya Türkçe değildir, ya da Türkçe ise değişime uğramıştır. Hatta “l” ve “r” ile başlayan bazı yabancı kelimeler halk ağzında ünlü türetme yoluyla yerlileştirilmiş; “j” ile başlayan kelimeler de “c” ile telâffuz edilmiştir:

ilimon, ıraf, Iramazan, İrecep, ıradıyo…
candarma, capon, cartiyer…

3. Türkçede “b, c, d, g” ünsüzleriyle kelime bitmez. Ancak anlam farkını belirtmek için “at / ad, ot / od, saç / sac, ilce / ilçe” gibi kelimeler bu ünsüzlerle bitebilir. Burada c ve d sesleri anlam ayırt edici görev yüklenmişlerdir.

Hac, şad, yad gibi bazı kelimeler hariç yabancı kelimelerin son ünsüzleri de bu kurala uyularak sertleştirilmiştir.

sebeb→sebep, kitap→kitap, cild→cilt…

Bu gibi kelimeler ünlüyle başlayan ek aldıklarında sertleşen ünsüzler tekrar yumuşar.

sebep→sebebi, kitap→kitabı, etüt→etüdü, renk→rengi…

4. Türkçede her ünsüz tek harfle gösterilir. Bazı yabancı dillerde “ch, sch, sh” gibi birden fazla harfle karşılanan ünsüzler vardır.

5. “g, k, l ve t” seslerinin ince ve kalın olmak üzere ikişer şekilleri vardır, ama birer harfle karşılanırlar.

alkolü, emlâkçilik,hakikati, helâkimiz, kabulüm, saatte, sadakatten…

Ayrıca;

ÜNSÜZ HARFLERLE İLGİLİ KURALLAR

1. Sert Süreksiz Harflerin Yumuşaması
Süreksiz sert ünsüz harflerle( p, ç, t, k )biten sözcükler, sesli harf veya sesli harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman sonlarındaki sert ünsüz harf yumuşayarak(b, c, d, g, ğ )olur. BU kurala ” sert sesizlerin yumuşaması ” denir.

ÖRNEK:

Çorap + -ın = Çorabın
Sarnıç + -a = Sarnıca
Kağıt + -ın = Kağıdın
Toprak + -a = Toprağın
Denk + -i = Dengi

NOT 1: Tek heceli bazı sözcükler bu kurala uymaz.
ÖRNEK:
Süt, çöp, üst, tek, ak, ip, sırt, sap, kat, üç, saç, aç, suç, et…Yabancı sözcükler bu kurala uymaz.

NOT 2:
ÖRNEK:
Hukuk, millet, illet, saat, … Özel isimlerin yazılışında bu kural geçerli değildir. sadece okunuşunda, söylenişinde geçerlidir.

NOT 3:
ÖRNEK: ” Ahmet’in “ şeklinde yazarız ama, ” Ahmed’in “ şeklinde okur, söyleriz. ( Bu noktaya ‘ özel isimler ‘ konusunda detaylı olarak değineceğiz. Türkçe’de ” p, ç, t, k, s, ş, h, f ” harfleri ile biten sözcüklerden sonra, ” c, d, g ” harfleri ile başlayan ekler gelirse; ekin ilk harfi ” ç, t, k ” olur. Bu kurala yumuşak sessizlerin sertleşmesi, kısaca benzeşme denir.

2. Ünsüzlerin Benzeşmesi
ÖRNEK: Dolap + -cı = Dolapçı
Ağaç + -dan = Ağaçtan
Dost + -ca = Dostça
Tarak + -da = Tarakta
As + -gı = Askı
Koş + -du = Koştu
Sabah + -dan = Sabahtan
Yulaf + -dan = Yulaftan

NOT:
Bileşik sözcüklerde bu kural uygulanmaz.

Yorum Yap

Son Sorular

Puan
11
Soru : İkinci Yeniye Eleştiriler
Soru Detay : İkinci Yeniye Eleştiriler
Puan
5
Soru : İkinci Yeni
Soru Detay : İkinci Yeni Nedir? İkinci Yenicilerin Özellikleri Nelerdir? İkinci Yeniciler Kİmlerdir?
Puan
12
Soru : Vücut Sıcaklığı Nedir
Soru Detay : Ortalama normal vücut sıcaklığı kaç olmalıdır ?
Puan
14
Soru : Karşıt Anlam
Soru Detay : bilmiyorum test çözerken hep karşıma çıkıyor
Puan
22
Soru : ABD 1.Dünya Savaşına Girme Sebepleri
Soru Detay : Aabd nin1.dünya savaşına girme nedenleri nelerdir ?
Puan
17
Soru : Voyvoda Nedir
Soru Detay : Voyvoda asalet ünvanı nedir
Puan
16
Soru : Şövalye Nedir
Soru Detay : Şövalye ünvanı nedir. Şövalye asalet ünvanı kimlere verilir
Puan
14
Soru : Baron Nedir
Soru Detay : Baron asalet Ünvanı nedir
Puan
16
Soru : Vikont Nedir
Soru Detay : Vikont asalet ünvanı nedir
Puan
17
Soru : Kont Nedir
Soru Detay : Kont asalet ünvanı nedir
Bi soru sor