Bunedir.org

Örtülü Özne

Örtülü Özne Nedir ? (Özet) : Bazı cümlelerde eylemi yapan bulunmasına karşın, bunlar aldıkları bazı ekler (-ca, -ce) ya da birlikte kul­lanıldıkları bazı sözcükler (nedeniyle, etkisiyle, tara­fından) nedeniyle cümlede gerçek özne değil zarf tümleci görevini üstlenir. Örtülü özneler yalnızca edil­gen çatılı cümlelerde bulunur.

Yasa Meclisçe kabul edildi./ Z.T (Örtülü özne 

Şiddetli rüzgârın etkisiyle cam kırıldı./ Z.T. (Örtülü özne)

 

Örtülü Özne Nedir ? (Detay) : 


Sözde öznesi bulunan kimi cümlelerde, eylemi gerçekten yapan varlık (gerçek özne); tarafından, etkisiyle, yüzünden... gibi bir sözcük ya da "-ce" ekiyle belirtilmişse buna "örtülü özne" denir.

Örtülü Özne Kural : "Bir cümlede iki farklı özne (gerçek ve sözde özne) bir arada bulunamaz."

Bu kural gereği örtülü özne, cümlenin belirteç tümleci sayılır. Bu cümlelerin yüklemi edilgen çatılıdır.

Örtülü Özne Örnekleri :

  • Cam, / çocuklar tarafından / kırıldı.
      SÖ.                         ÖÖ.                               Y. 

  • Yollar, / kar yüzünden / kapandı.            
      SÖ.                         ÖÖ.                        Y.

  • Büyük isler,/ büyük uluslarca/ yapılır.                  
              SÖ.                              ÖÖ.                         Y.

  •  Kitaplar,/ öğretmence/ toplandı.              
              SÖ.                   ÖÖ.                    Y.


Bunedir.Org